Khối đá thô và cụm tinh thể: kê cho chắc, giữ cho lành

Trong nhóm đá còn có một loại khác hẳn quả cầu và trụ: khối thô để nguyên, cụm tinh thể, hốc đá bổ đôi. Chúng không tròn trịa, không cân đối, và chính vì thế mà mỗi khối một dáng.

Cũng vì thế mà chúng khó kê hơn, dễ mẻ hơn, và có mấy chỗ an toàn phải tính trước.

Đế: thứ quyết định món có đứng được không

• Khối thô hiếm khi có đáy phẳng — đặt thẳng lên mặt bàn là nó chông chênh.
• Chân đế gỗ khoét lõm ôm lấy đáy là cách chắc nhất, và nên đặt riêng theo khối.
• Đế kim loại ba chân hợp với khối nhỏ, nhưng phải khớp đúng điểm tì.
• Đừng kê tạm bằng giấy gấp — nó xẹp dần rồi món đổ.
• Đặt xuống mà lắc nhẹ thấy cập kênh thì chưa xong việc, đừng bỏ qua.

Cạnh sắc và mũi nhọn

1. Cụm tinh thể có nhiều mũi nhọn, và chúng sắc hơn vẻ ngoài.
2. Không đặt ngang tầm mắt trẻ, cũng không đặt ở lối đi hẹp.
3. Mũi nhọn dễ gãy khi va nhẹ — và chỗ gãy thì sắc như dao.
4. Cầm bằng hai tay ôm thân khối, đừng xách bằng mũi nhọn.
5. Bọc riêng từng mũi khi cất hoặc khi chở đi.

Nặng hơn vẻ ngoài

• Đá đặc nặng hơn nhiều so với cảm giác nhìn, nhất là khối cỡ vừa.
• Kiểm tải trọng của kệ trước khi đặt lên, nhất là kệ kính và kệ treo tường.
• Đặt lùi vào trong, và ở kệ thấp nếu khối lớn.
• Không đặt trên nóc tủ cao, không đặt trên đầu chỗ ngồi, chỗ nằm.
• Trang này có bài riêng về kê đặt vật nặng và về bê di chuyển cho đỡ hại lưng.

Chọn khối: nhìn vào đâu

• Nhìn dáng tổng thể trước, rồi mới soi chi tiết — mua vì cả khối chứ không vì một mặt đẹp.
• Xoay hết các mặt, vì ảnh trên mạng luôn chụp mặt đẹp nhất.
• Soi nghiêng dưới đèn tìm vết gắn, vết mài, chỗ màu đọng bất thường.
• Mặt đáy nói nhiều nhất — đó là chỗ ít được làm đẹp.
• Cùng một giá thì so vài khối ở cùng nơi, có chuẩn mới biết cái nào hơn.

Hốc đá bổ đôi: phần riêng

1. Thường đứng bằng đế hoặc dựa tường — hỏi rõ nó đứng kiểu gì trước khi mua.
2. Miệng hốc mỏng và dễ mẻ, đó là chỗ va đầu tiên khi bê.
3. Dựa tường thì phải chống trượt, nhất là trên mặt đá hoặc kính.
4. Cỡ lớn thì rất nặng — tính cả chuyện ai sẽ bê nó khi dọn nhà.
5. Đặt thấp và lùi vào trong vẫn là cách an toàn nhất.

Bụi và vệ sinh

1. Khe giữa các tinh thể là chỗ bám bụi nhất trong mọi loại đồ trang trí.
2. Chổi lông mềm hoặc cọ vẽ to là dụng cụ hợp nhất.
3. Khí nén dạng bình xịt dùng được, nhưng xịt xa và nhẹ tay.
4. Đừng chà bằng bàn chải cứng — gãy mũi là mất luôn dáng.
5. Nước và hoá chất thì tuỳ loại đá, hỏi người bán trước; có loại kỵ nước.

Bày sao cho thấy được dáng

• Ánh sáng xiên từ bên làm nổi các mặt tinh thể; ánh sáng thẳng từ trên xuống làm khối trông bẹt.
• Nền tối phía sau giúp đường nét rõ hơn nền hoa văn.
• Đèn led ít toả nhiệt, hợp hơn bóng nóng đặt sát.
• Một khối một chỗ — xếp chen nhau thì khối nào cũng mờ đi.
• Xoay thử vài hướng rồi chọn, mỗi khối có một mặt đẹp nhất của nó.

Nắng và nhiệt

• Một số loại phai màu khi phơi nắng lâu — hỏi rõ trước khi đặt cạnh cửa sổ.
• Đổi nhiệt đột ngột có thể làm nứt: đừng đặt sát lò, sát cục nóng.
• Khối trong suốt hội tụ ánh nắng — trang này có bài riêng về rủi ro cháy, đọc kỹ.
• Kính lúp tự nhiên là chuyện có thật, không phải lời doạ.
• Chỗ sáng gián tiếp là chỗ an toàn nhất cho cả món đồ lẫn căn nhà.

Mua: hỏi gì trước khi trả tiền

1. "Đây là loại gì, có xử lý màu không?"
2. "Có kèm đế không, đế có khớp riêng với khối này không?"
3. "Nặng bao nhiêu?" — hỏi số, đừng ước bằng mắt.
4. "Có chỗ nào đã gãy và gắn lại không?" — soi nghiêng dưới đèn sẽ thấy.
5. "Đổi trả thế nào nếu về nhà không kê được?"
6. Yêu cầu ghi chất liệu vào hoá đơn nếu giá cao.

Nhà có trẻ nhỏ và thú nuôi

• Mảnh vỡ nhỏ là chuyện hóc nghẹn — đây là lý do quan trọng hơn mọi lý do trang trí.
• Đặt trong tủ kính có cửa là cách vừa nhìn được vừa an toàn.
• Mèo nhảy lên mọi mặt phẳng, kể cả mặt bạn nghĩ là quá cao.
• Chó vẫy đuôi quét sạch mặt bàn thấp — chuyện xảy ra thường hơn người ta tưởng.
• Nếu trẻ hoặc thú nuôi nuốt phải mảnh thì đi khám hoặc gọi thú y ngay.

Đặt ở nơi làm việc

1. Cỡ nhỏ, kê chắc, lùi khỏi vùng thao tác — bàn làm việc là chỗ chật.
2. Tránh cạnh sắc ở chỗ với tay lấy đồ.
3. Bàn chung thì hỏi đồng nghiệp trước khi bày ở phần chung.
4. Không đặt cạnh mép bàn nơi người qua lại hay va phải.
5. Trang này có bài riêng về đặt đồ ở bàn văn phòng và quầy nhiều người.

Chở về và cất giữ

• Bọc dày ở mũi và cạnh, rồi chèn kín trong thùng.
• Đặt dưới sàn xe, không đặt trên ghế — phanh gấp là nó bay.
• Một người bê một khối, không ôm hai khối cùng lúc.
• Cất thì để đứng trong hộp riêng, đừng chồng lên nhau.
• Ghi nhãn ngoài hộp để lần sau khỏi mở hết ra tìm.

Bán lại hoặc trao đi

• Có đế riêng thì bán kèm đế — rời đế ra thì người mua khó kê lại.
• Nói rõ chỗ đã mẻ hoặc đã gắn, người mua nào cũng soi được.
• Chụp ảnh đủ mọi mặt dưới ánh sáng tự nhiên.
• Cân và ghi số, vì người mua ở xa cần con số đó.
• Trang này có bài riêng về bán lại vật phẩm đã dùng trên site chuyên hàng hoá.

Khi bị mẻ hoặc gãy mũi

1. Gom mảnh vụn cẩn thận — chúng rất sắc, dùng chổi và bìa cứng.
2. Nhìn lại chỗ kê: phần lớn tai nạn là do đế không khớp hoặc đặt sát mép.
3. Mài lại chỗ mẻ thì món sẽ khác dáng, hỏi kỹ trước khi đồng ý.
4. Gắn lại bằng keo thì luôn thấy vết, và giá bán lại giảm hẳn.
5. Vỡ là tính chất của vật liệu giòn, không cần đọc thành điềm.

Ba việc không đổi

• Chuyện sức khoẻ thì đi khám — bị cắt sâu thì đi khám, đừng tự xử.
• Hỏng hóc về điện, gas, nứt, dột — sửa ngay.
• Hạn giấy tờ, hợp đồng thì theo hạn.

Ba dòng trên lặp ở nhiều bài trong mục này, và lặp là cố ý.